Kiedy perfekcjonizm wykracza poza normę


Dokładność czy skrupulatność to przydatna cecha, ponieważ jednak granica pomiędzy normą a patologią częstokroć jest bardzo płynna, obsesja doskonałości przyjmuje niejednokrotnie obraz skrajnego perfekcjonizmu, sprzecznego z rzeczywistością. W przypadku perfekcjonizmu wykraczającego poza normę, najważniejszym krokiem jest uświadomienie sobie, że ideał, do którego się dąży jest jedynie iluzją, z góry skazaną na porażkę. Porażkę, której żaden perfekcjonista przyjąć nie umie, co nakręca mechanizm błędnego koła. 

  • kobieta smutek

Życie w permanentnym uczuciu niespełnienia powoduje chroniczny stres, napięcie. Taki długotrwały stan prędzej czy później odbija się negatywnie na zdrowiu nie tylko fizycznym, ale i psychicznym, prowadząc prosto do gabinetu psychoterapeutycznego z objawami depresji, zaburzeniami somatycznymi, problemami ze snem, zaburzeniami lękowymi, uzależnieniami (które są krótkotrwałym sposobem łagodzenia napięcia) czy wreszcie kompulsywnym objadaniem.

psychoterapia

Tak, to pułapka. Jak więc się z niej uwolnić?

Jak każda droga ta również składa się z wielu małych kroków.  Często pierwszym z nich staje się ważne zdanie, wypowiedziane najpierw do siebie samego: „nie mam już siły dalej tak żyć”. Kolejnym krokiem powinno stać się wypowiedzenie go w trakcie terapii. Niestety zaburzonych relacji z wczesnych etapów życia nie da się przepracować samodzielnie z poradnikiem w ręku. W celu wyjścia z zamkniętego kręgu konieczne jest nawiązanie bezpiecznej relacji opartej na zaufaniu, która pozwoli perfekcjoniście zdjąć maskę i pokazać prawdziwą twarz, według niego słabą, bo całkowicie nieidealną. W relacji terapeutycznej ma jednak ogromną wartość ze względu na swoją autentyczność.
Bez wątpienia więc pierwszym krokiem jest chęć odnalezienia pomocy. Szczególnie jeśli perfekcjonizm współwystępuje z objawami somatycznymi lub psychicznymi. Często przyczyn problemów poszukuje się w całym swoim otoczeniu nie dostrzegając zupełnie roli własnej postawy i schematów działania.

kobieta smutek

Depresyjna pułapka perfekcjonizmu

Nie sposób spotkać osoby cierpiącej na depresję, która cieszy się z wolnego czasu, relaksuje i zna swoje granice. Najczęściej depresja jest konsekwencją swego rodzaju wypalenia, osiągnięcia stanu wyczerpania. Nierzadko związanego z chorobliwym perfekcjonizmem (Hewitt i in., 2003).

Z hermetycznej klatki jest jednak droga wyjścia, w tym celu warto zaakceptować to, że możemy czuć się wypaleni i zadać sobie kilka ważnych pytań: W jaki sposób mogę się zregenerować? Czy w moim życiu jest wystarczająco dużo pozytywnych aspektów? Co mogę zrobić żeby zwiększyć ich liczbę? Z kim mogę porozmawiać o moich uczuciach i gdzie szukać pomocy?

Przydatnym doświadczeniem jest umiejętność definiowania swoich doświadczeń w każdej z pięciu sfer życia: zachowania, myśli, nastrojów, reakcji fizycznych i otoczenia. Depresja obejmuje każdy z wymienionych obszarów, do osiągnięcia poprawy konieczne jest więc wprowadzenie zmian w każdym z nich. Dobrym początkiem może okazać się zmiana sposobu myślenia, ponieważ to właśnie myśli definiują doświadczany nastrój a co za tym idzie również reakcje – własne i otoczenia. Przykładanie uwagi do właściwego wykonywania zadań to cenna umiejętność, ważne żeby umieć odnaleźć złoty środek pomiędzy tym co działa konstruktywnie, a tym co niesie za sobą destrukcyjne efekty.

odpoczynek

W tym celu polecam spojrzenie na siebie z dystansu oraz zastosowanie sześciu zasad NIEpatologicznego perfekcjonisty:

1.Racjonalne i stopniowe wyznaczanie celów, koniecznie zawierających się w granicach możliwości.

2. Celebrowanie sukcesów, nawet małych. Pamiętanie o wysiłku włożonym w ich realizację i docenienie go oddzielając od efektu.

3. Realizuj stopniowo, małymi krokami swoje marzenia.

4. Nie porównuj się do innych, jesteś indywidualistą, każdy ma inne predyspozycje i zdolności dlatego aby we właściwy sposób postawić poprzeczkę nie możesz się mierzyć tą samą miarą którą przykładasz do innych.

5. Nie musisz być najlepszy. Otoczenie nie patrzy na Ciebie przez pryzmat efektów Twojej pracy, patrzy przez pryzmat tego co Ty sam o sobie myślisz.

6. Planuj swój odpoczynek tak samo jak planujesz inne aktywności, ponieważ jest tak samo istotny dla efektów Twojej pracy.

Włóż wysiłek w wyselekcjonowanie zadań, które wymagają 100% Twojej uwagi oraz te w które nie trzeba wkładać całej energii. Pomaga to zrozumieć, że niektóre mniej ważne czynności nie wymagają maksymalnego zaangażowania i nie oznacza to, że są wykonane źle. Warto wyznaczać sobie cele w życiu oraz dążyć do doskonalenia pamiętając jednocześnie, że dążenie do perfekcji nie jest złe - pod warunkiem, że zachowujemy nad nimi kontrolę. Bez umiejętności oceny swoich pragnień i możliwości poświęcamy siebie i swój czas na udawanie kogoś, kim nie jesteśmy. Często mamy wyrzuty sumienia, gdy oszukujemy bliskich, jak więc powinniśmy się czuć, kiedy próbujemy oszukiwać samego siebie?

Piśmiennictwo:

Hewitt, P. L., Flett, G. L., Sherry, S. B., Habke, M., Parkin, M., Lam, R.W., et al., The interpersonal expression of perfectionism: Perfectionistic self-presentation and psychological distress. Journal of Personality and Social Psychology, 84, 2003

Kamila Krocz, Życie z depresją, ABCZdrowie, 2014

Krzysztof Majak, przekleństwo perfekcjonizmu. „Nieustanne wymagania mogą wywoływać stany chorobowe”, 2013

autor:
mgr psychologii Agata Orłowska
spec. psychologii klinicznej
absolwentka Uniwersytetu Gdańskiego

« Powrót do bazy wiedzy

O nas

akredytacja-kuratorium-oswiaty.jpg

Akademia Dietetyki jest wyspecjalizowaną placówką oświatową, której organem założycielskim jest Fundacja Rozwoju Kapitału Ludzkiego.

więcej...

Nasi wykładowcy

image_1.jpg

Agnieszka Guligowska

dyrektor merytoryczny

image_3.jpg

Sylwia Szota

Gdańsk

image_5.jpg

Paweł Janus

Kraków

image_20.jpg

Olga Mrawiec

Warszawa

robert-gajda.jpg

Robert Gajda

Wrocław


Dla uczestników szkoleń

akademia-dietetyki-regulamin.jpg

Regulamin

Regulamin placówki oświatowej "Akademia Dietetyki" - Centrum Kształcenia Ustawicznego...

więcej...

absolwent-dietetyki.jpg

Co potrafią nasi absolwenci?

Absolwenci Akademii Dietetyki są profesjonalnie przygotowani do pracy w obszarze dietetyki...

więcej...

egzamin-dietetyk.jpg

Literatura obowiązkowa i uzupełniająca

czyli, co warto przeczytać, aby wiedziec więcej...

więcej...

kurs-dietetyki.jpg

Niezbędnik kursanta

czyli, co każdy uczestnik szkolenia wiedzieć powinien... 

więcej...


Wyróżnienia, podstawy prawne

kuratorium-oswiaty-w-lodzi.jpg

Akredytacja Kuratora Oświaty w Łodzi

Najwyższa jakość naszych szkoleń została potwierdzona przyznaniem akredytacji Kuratora Oświaty w Łodzi.

więcej...

Egzamin potwierdzający przygotowanie do zawodu

Kurs zaawansowany dietetyki kończy się egzaminem umożliwiającym potwierdzenie przygotowania do zawodu dietetyk.

więcej...

Zaświadczenia

Akademia Dietetyki jako placówka oświatowa, ma prawo wydawania zaświadczeń o ukończeniu danego szkolenia na drukach MEN.

więcej...

Opinie o Akademii Dietetyki 

opinia.jpg

Kurs dietetyki w Lublinie - opinie

"Program szkolenia był zgodny z moimi oczekiwaniami. Materiał przekazywany w sposób jasny i klarowny. Kurs podstawowy zachęcił do poszerzania swojej wiedzy na kursie zaawansowanym."

opinia.jpg

Kurs dietetyki w Gdańsku - opinie

"Organizowany przez Akademię Dietetyki kurs oceniam jak najbardziej pozytywnie. Jego forma w zadawalającym stopniu spełniła moje oczekiwania, ponieważ poza uzyskaniem wiedzy teoretycznej, nauczyłam się wielu praktycznych rzeczy."

opinia.jpg

Kurs dietetyki we Wrocławiu - opinie

"Wiedza oraz sposób przekazywania informacji był na najwyższym poziomie. Bardzo miła i sympatyczna atmosfera[...]"

opinia.jpg

Kurs dietetyki w Warszawie - opinie

Na szkolenie szłam "z przymusu zawodowego" a już po pierwszym spotkaniu wiedziałam, że to była bardzo dobra decyzja. Uważam, że każdy kto chce świadomie  żyć powinien takie szkolenie przejść.

więcej...

opinia.jpg

Kurs dietetyki w Katowicach - opinie

Jako uczestnicy kursu podstawowego oraz zaawansowanego z zakresu dietetyki realizowanego w Państwa Akademii, chcielibyśmy wyrazić swoją opinię na temat prowadzącej zajęcia...

więcej... 

opinia.jpg

Kursy z dietetyki dla seniorów w Łodzi - opinie

Opinie osób po 60 roku życia na temat kursów dla seniorów w Łodzi realizowanych w ramach projektu "Zdrowa dojrzałość: wolontariat kompetencji z zakresu dietetyki" prowadzonego w ramach Rządowego Programu na rzecz Aktywności Społecznej Osób Starszych (ASOS)

więcej...