akademia dietetyki

Interakcje leków z żywnością


Stosując wszelkiego rodzaju lekarstwa człowiek oczekuje aby działały szybko i skutecznie. Aby sprostać tym wymaganiom muszą być zachowane pewne warunki. Należy stworzyć odpowiednie środowisko do wchłonięcia leku, jego rozprowadzenia, metabolizmu a także wydalenia z organizmu. Na wszystkie te elementy wpływać może wiele czynników. Jednym z nich jest spożywana żywność. Oddziaływanie pożywienie - lek może skutkować powodzeniem lub brakiem powodzenia w przeprowadzanej terapii a nawet wywierać działania uboczne. Interakcje leków z żywnością niekiedy są korzystne dla organizmu człowieka,  ponieważ mogą się przyczyniać do poprawy wchłaniania składników leku lub zmniejszać niekorzystne skutki uboczne będące wynikiem stosowanego leczenia.

  • interakcja leków z żywnością

Żywność spożywana jednocześnie z przyjmowanymi lekami może zwiększyć lub zmniejszyć ich działanie. Jest to związane z wywieranym przez składniki pożywienia wpływem na cztery główne etapy [5,6]:

  1. Wchłanianie leku
  2. Dystrybucja leku
  3. Metabolizm leku
  4. Wydalanie leku z organizmu

Tabela. Przykłady wpływu pożywienia na wybrane leki

Lek

Żywność/składniki żywności

Uwagi

Sulfonamidy

Żywność

Zmniejszenie wchłaniania

Penicyliny doustne

Żywność

Zmniejszenie wchłaniania

Glipizyd (lek przeciwcukrzycowy)

Żywność

Zmniejszenie wchłaniania

Warfaryna

Rośliny bogate w wit. K

Zmniejszenie efektywności leku

Leki przeciwdrgawkowe

Alkohol, wit C

Witamina C – zmniejszenie efektywności leku
alkohol – nudności, zawroty głowy

Leki antyhistaminowe

Alkohol

Nudności, zawroty głowy

Leki obniżające ciśnienie

Sok grejpfrutowy

Zwiększenie wchłaniania

– nagły spadek ciśnienia

Leki obniżające ciśnienie

Żywność, głównie mięso

Zwiększenie wchłaniania

– nagły spadek ciśnienia, zawroty głowy

Leki antyarytmiczne

Kofeina

Wzrost ryzyka arytmii

Pseudoefedryna

Kofeina

Nerwowość, nerwica

Teofilina

Żywność bogata w białko

Zmniejszenie wchłaniania leku

Teofilina

Kofeina

Zwiększenie toksyczności leku

Teofilina

Papryka, żywność bogata w tłuszcz

Zwiększenie wchłaniania

Leki przeciwdepresyjne

Żywność bogata w tyraminę

Kryzys nadciśnieniowy

Leki przeciwdepresyjne

Mięso, ryby, rośliny strączkowe, wit. C

Zmniejszenie wchłaniania

Digoksyna

Błonnik, pektyny

Zmniejszenie wchłaniania

Leki stosowane w chorobie Parkinsona

Żywność bogata w białko

Zmniejszenie wchłaniania

Acetaminofen

Alkohol

Zapalenie wątroby

Leki przeciwzapalne

Alkohol

Możliwość uszkodzenia wątroby, śluzówki żołądka, krwawienie do przewodu pokarmowego

Tetracykliny

Produkty mleczne, żelazo

Zmniejszenie wchłaniania

Leki przeciwdepresyjne

Błonnik

Zmniejszenie wchłaniania

Leki przeciwdepresyjne

Żywność bogata  w tłuszcz

Zwiększenie wchłaniania

Erytromycyna

Soki cytrusowe

Zmniejszenie wchłaniania

Gryzeofulwina

Żywność bogata w tłuszcz

Zwiększenie wchłaniania

Fenytoina

Skrobia kukurydziana, olej kokosowy, kazeiniany

Zmniejszenie wchłaniania

Benzodwuazepiny;

blokery kanału wapniowego;

cyklosporyna;

cyzapryd;

lowastyna;

simwastyna;

Sok grejpfrutowy

Zmniejszenie metabolizmu

W celu uniknięcia negatywnych interakcji lek-żywność należy stosować się do poniższych zaleceń:

- Leki należy przyjmować zgodnie z zaleceniami umieszczonymi na ulotce.

- Nie należy popijać leków mlekiem, kawą lub herbatą ponieważ wpływają one na ich wchłanianie. Sok grejpfrutowy natomiast przyczynia się do zaburzenia metabolizmu leków. Najkorzystniejsze jest więc popijanie środków leczniczych chłodną, czystą wodą (w ilości ok 1 szklanki) - gorące napoje mogą osłabić działanie leków.

- Należy kategorycznie unikać przyjmowania leków wraz z alkoholem.

-Stosowanie leków wraz z witaminami i minerałami może przyczynić się do zaburzenia wchłaniania leków, dlatego też powinno się unikać takich połączeń.

- Środki lecznicze najlepiej zażywać 1-2 godziny przed lub 2 godziny po spożytym posiłku w celu uniknięcia zaburzenia działania leków,  o ile nie ma innych zaleceń wydanych od producenta lub lekarza. Należy zawsze przestrzegać wytycznych umieszczonych na ulotce lub wydanych przez lekarza bądź  farmaceutę, pamiętając, że nie każdy lek należy przyjmować na czczo a wręcz przeciwnie są leki, które powinno się zażywać podczas posiłku. [2,3]

leki a żywność

Przestrzegając powyższych zasad możemy zmniejszyć lub całkowicie uniknąć niekorzystnych oddziaływań żywności na leki oraz leków na składniki żywności. Właściwe przyjmowanie leków zapewni nie tylko skuteczność terapii ale również pozwoli uniknąć skutków ubocznych związanych z jednoczesnym przyjmowaniem pożywienia i środków leczniczych. Należy pamiętać , że następstwem niekorzystnych interakcji żywność-lek może być nie tylko pogorszenie stanu zdrowia wynikającego z osłabienia procesu leczenia ale również śmierć pacjenta [5].

 

Piśmiennictwo:

  1. Adamska-Dyniewska H., (2000): Znaczenie interakcji leków w leczeniu nadciśnienia. Nadciśnienie Tętnicze. t. 4, 1.
  2. Jarosz M, Dzieniszewski J.; (2000): Interakcje leki a żywność - ważny problem kliniczny. Służba Zdrowia t. 78-79 s. 2971-2.
  3. Jarosz M, Dzieniszewski J; (2004): Interakcje leków z żywnością i alkoholem. Warszawa: Wydawnictwo Medyczne BORGIS.
  4. Korzeniowska K., Jabłecka A.; (2008): Interakcje leków z pożywieniem. Farmacja współczesna. t. 1, s. 24-30.
  5. Mańka M. (2010): Interakcje leków z żywnością.; http://www.rynekaptek.pl
  6. Woźnicka-Leśkiewicz L., Wolska-Bułach A., Posadzy-Małaszyńska A., (2011): Interakcje między lekami hipotensyjnymi i żywnością. Nadciśnienie tętnicze., t. 15, 2, s. 201-209

autor:
mgr inż. Wioleta Cieplak
technolog żywności spec. żywienie człowieka i nauki konsumenckie
absolwentka Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie

« Powrót do bazy wiedzy

O nas

akredytacja-kuratorium-oswiaty.jpg

Akademia Dietetyki jest wyspecjalizowaną placówką oświatową, której organem założycielskim jest Fundacja Rozwoju Kapitału Ludzkiego.

więcej...

Nasi wykładowcy

mama-klinika.jpg

Agnieszka Guligowska

dyrektor merytoryczny

sylwia-szota-dietetyk-gdansk_2.jpg

Sylwia Szota

Gdańsk

dietetyk-krakow.jpg

Paweł Janus

Kraków

dietetyk-dariusz-kaput-wykladowca-dietetyki.jpg

Dariusz Kaput

Rzeszów

robert-korczak-dietetyk-z-warszawy.jpg

Robert Korczak

trener personalny


Dla uczestników szkoleń

akademia-dietetyki-regulamin.jpg

Regulamin

Regulamin placówki oświatowej "Akademia Dietetyki" - Centrum Kształcenia Ustawicznego...

więcej...

absolwent-dietetyki.jpg

Co potrafią nasi absolwenci?

Absolwenci Akademii Dietetyki są profesjonalnie przygotowani do pracy w obszarze dietetyki...

więcej...

egzamin-dietetyk.jpg

Literatura obowiązkowa i uzupełniająca

czyli, co warto przeczytać, aby wiedziec więcej...

więcej...

kurs-dietetyki.jpg

Niezbędnik kursanta

czyli, co każdy uczestnik szkolenia wiedzieć powinien... 

więcej...


Wyróżnienia, podstawy prawne

kuratorium-oswiaty-w-lodzi.jpg

Akredytacja Kuratora Oświaty w Łodzi

Najwyższa jakość naszych szkoleń została potwierdzona przyznaniem akredytacji Kuratora Oświaty w Łodzi.

więcej...

Egzamin potwierdzający przygotowanie do zawodu

Kurs zaawansowany dietetyki kończy się egzaminem umożliwiającym potwierdzenie przygotowania do zawodu dietetyk.

więcej...

Zaświadczenia

Akademia Dietetyki jako placówka oświatowa, ma prawo wydawania zaświadczeń o ukończeniu danego szkolenia na drukach MEN.

więcej...

Opinie o Akademii Dietetyki 

opinia.jpg

Kurs dietetyki w Lublinie - opinie

"Program szkolenia był zgodny z moimi oczekiwaniami. Materiał przekazywany w sposób jasny i klarowny. Kurs podstawowy zachęcił do poszerzania swojej wiedzy na kursie zaawansowanym."

opinia.jpg

Kurs dietetyki w Gdańsku - opinie

"Organizowany przez Akademię Dietetyki kurs oceniam jak najbardziej pozytywnie. Jego forma w zadawalającym stopniu spełniła moje oczekiwania, ponieważ poza uzyskaniem wiedzy teoretycznej, nauczyłam się wielu praktycznych rzeczy."

opinia.jpg

Kurs dietetyki we Wrocławiu - opinie

"Wiedza oraz sposób przekazywania informacji był na najwyższym poziomie. Bardzo miła i sympatyczna atmosfera[...]"

opinia.jpg

Kurs dietetyki w Warszawie - opinie

Na szkolenie szłam "z przymusu zawodowego" a już po pierwszym spotkaniu wiedziałam, że to była bardzo dobra decyzja. Uważam, że każdy kto chce świadomie  żyć powinien takie szkolenie przejść.

więcej...

opinia.jpg

Kurs dietetyki w Katowicach - opinie

Jako uczestnicy kursu podstawowego oraz zaawansowanego z zakresu dietetyki realizowanego w Państwa Akademii, chcielibyśmy wyrazić swoją opinię na temat prowadzącej zajęcia...

więcej... 

opinia.jpg

Kursy z dietetyki dla seniorów w Łodzi - opinie

Opinie osób po 60 roku życia na temat kursów dla seniorów w Łodzi realizowanych w ramach projektu "Zdrowa dojrzałość: wolontariat kompetencji z zakresu dietetyki" prowadzonego w ramach Rządowego Programu na rzecz Aktywności Społecznej Osób Starszych (ASOS)

więcej...


Copyright © 2012 Akademia Dietetyki
strony internetowe łódź